<p style="text-align: justify;">"ئاوی زیاتر بخۆرەوە" یەکێکە لە باوترین ئامۆژگارییە تەندروستییەکان، بەڵام زۆر خواردنەوەی بە ناچاری بە مانای بەدەستهێنان...
"ئاوی زیاتر بخۆرەوە" یەکێکە لە باوترین ئامۆژگارییە تەندروستییەکان، بەڵام زۆر خواردنەوەی بە ناچاری بە مانای بەدەستهێنانی سوودی تەندروستیی زیاتر نایەت، هەروەها بڕێکی یەکگرتووش نییە کە لەگەڵ هەموو کەسێک و سەرجەم بارودۆخەکاندا بگونجێت.
ئەکادیمیا نیشتمانییەکانی ئەمریکا بۆ زانست، ئەندازیاری و پزیشکی، تێکڕای خواردنەوەی ڕۆژانەی پێویستی ئاو بە نزیکەی 3.7 لیتر بۆ پیاوان و 2.7 لیتر بۆ ئافرەتان دیاری دەکەن.
بەڵام ئەم ئامارانە بەو مانایە نین کە پێویست بێت ئەم بڕە بە تەواوی تەنیا لە ڕێگەی پەرداخە ئاوەکانەوە بخورێتەوە، چونکە ئەمە کۆی گشتیی ئەو ئاوە دەگرێتەوە کە جەستە لە ئاوی خواردنەوە، خواردنەوەکانی دیکە و خۆراکە جۆراوجۆرەکانەوە بەدەستی دەهێنێت.
جەستە پێویستی بە چ بڕە ئاوێکە؟
پێویستی بە شلەمەنییەکان لە کەسێکەوە بۆ کەسێکی دیکە جیاوازە، هەروەها دەکرێت بۆ هەمان کەسیش لە ڕۆژێکەوە بۆ ڕۆژێکی دیکە بگۆڕێت، بەپێی پلەی گەرمی، ئاستی چالاکیی جەستەیی، ڕێژەی ئارەقکردنەوە و دۆخی تەندروستی.
جەستە بە شێوەیەکی ئاسایی پێویستی بە شلەمەنیی زیاترە لە کاتی ئەنجامدانی وەرزش یان کارکردن لە کەشوهەوای گەرمدا، هەروەها لە کاتی لەدەستدانی ئاو بەهۆی بەرزبوونەوەی پلەی گەرمی (تا)، ڕشانەوە یان سکچوونەوە.
بۆ زۆربەی کەسە تەندروستەکان، هەستکردن بە تینوێتی ئاماژەیەکی سروشتییە بۆ پێویستیی خواردنەوەی ئاو.
ئایا دەکرێت بڕێکی زیادە لە ئاو بخورێتەوە؟
بەڵێ، چونکە سەرەڕای ئەوەی گورچیلەکان دەتوانن بڕی ئاوی زیادە لە کەسی تەندروستدا فڕێ بدەنە دەرەوە، بەڵام خواردنەوەی بڕێکی زۆر لە ئاو لە ماوەیەکی کورتدا ڕەنگە لە توانای جەستە بۆ پاراستنی هاوسەنگیی شلەمەنییەکان زیاتر بێت.
ئەمەش ڕەنگە ببێتە هۆی دابەزینی چڕیی سۆدیۆم لە خوێندا، کە ئەم حاڵەتە بە "کەمیی سۆدیۆمی خوێن" دەناسرێت. لە بارودۆخە سەختەکاندا، ڕەنگە ببێتە هۆی سەرئێشە، دڵتێکچوون، سەرلێشێوان و گرژبوونی ماسولکەکان، و ئەگەر چارەسەر نەکرێت دەکرێت مەترسی لەسەر ژیان دروست بکات.
ئەگەری ڕوودانی ئەم کێشەیە لە کاتی ڕاهێنانە درێژخایەن و قورسەکاندا زیاتر بێت، کاتێک کەسەکە بڕێکی زۆر لە شلەمەنییەکان دەخواتەوە هاوکات لەگەڵ لەدەستدانی سۆدیۆم لە ڕێگەی ئارەقکردنەوەوە.
ئایا خواردنەوەی ئاو لە بەیانیاندا ژهەر فڕێ دەداتە دەرەوە؟
هیچ پێویستییەکی پزیشکیی گشتی نییە کە کەسێکی تەندروست ڕاستەوخۆ دوای لەخەوهەستان پەرداخێک ئاو بخواتەوە بە مەبەستی "فڕێدانی ژەهرەکان". دەکرێت لە بەیانیاندا بۆ قەرەبووکردنەوەی شلەمەنییەکان یاخود وەک خویەکی ئاسوودەبەخش بخورێتەوە، بەڵام ئەم کاتە هیچ توانایەکی تایبەت بە ئاوەکە نابەخشێت بۆ پاککردنەوەی جەستە.
گورچیلەکان بە بەردەوامی کار دەکەن لەسەر پاڵاوتنی خوێن و ڕزگاربوون لە پاشماوە و ئاوی زیادە لە ڕێگەی میزەوە، ئەمەش هاوشان لەگەڵ ڕۆڵی جگەر لە مامەڵەکردن لەگەڵ ئەو ماددانەی کە دەچنە نێو جەستەوە.
لە کۆتاییدا، سادەترین یاسا بریتییە لە دابینکردنی بڕی پێویستی شلەمەنی بەپێی پێداویستییەکانی جەستە، جۆری چالاکی، کەشوهەوا و دۆخی تەندروستی، لەبری هەوڵدان بۆ خواردنەوەی زۆرترین بڕی گونجاو، چونکە ئەوەی داواکراوە پاراستنی هاوسەنگییە نەک زیادەڕۆیی.
